Welke trafo heb je nodig voor je vijververlichting?

Vijvercentrum - Filtratie & Techniek
Geschreven en beoordeeld door Kees, vijver- en koispecialist van Vijvercentrum (bijgewerkt )
Superfish Pond Multi LED trafo voor vijververlichting.

Voor je vijververlichting kies je een trafo op basis van het totale wattage van al je lampen plus een veiligheidsmarge van ongeveer 20 procent. Tel de wattages van alle aangesloten spots op en kies een trafo die minstens dat vermogen levert, maar niet zwaarder belast wordt dan 80 procent van zijn maximum. Voor 12 volt LED-vijververlichting van samen 40 watt kies je dus een trafo van minimaal 50 watt. Hieronder lees je precies hoe je de juiste trafo en kabel kiest.

Waarom heb je een trafo nodig voor vijververlichting?

De meeste vijverspots werken op laagspanning, meestal 12 volt. Dat is veel veiliger rond water dan 230 volt netspanning. De trafo zet de 230 volt uit het stopcontact om naar die veilige 12 volt. Zonder trafo kun je laagspanningslampen dus niet aansluiten.

Laagspanning betekent ook dat een kapotte kabel onder water geen levensgevaar oplevert. Voor verlichting in of vlak bij de vijver is een goede trafo daarom geen luxe maar een vereiste. Geschikte verlichting vind je in onze vijververlichting.

Hoeveel watt moet je trafo leveren?

Tel eerst het wattage van al je lampen op. Vier LED-spots van elk 6 watt is samen 24 watt. Daar tel je een marge van 20 procent bij op, zodat de trafo niet constant op volle belasting draait. Je komt dan uit op ongeveer 30 watt en kiest de eerstvolgende beschikbare maat, bijvoorbeeld 36 of 50 watt.

Een trafo die continu op zijn maximum draait wordt heet en gaat korter mee. De marge zorgt voor een koelere, langere levensduur. Wil je later uitbreiden met extra spots, kies dan meteen een ruimere trafo zodat je niet opnieuw hoeft te kopen.

Wat is het verschil tussen een gewone en een LED-trafo?

LED-lampen vragen weinig vermogen. Een oude trafo voor halogeenlampen heeft vaak een minimale belasting nodig om goed te werken. Sluit je daar slechts een paar zuinige LED-spots op aan, dan kunnen ze gaan flikkeren of niet aangaan.

Kies daarom voor LED-vijververlichting een trafo die geschikt is voor LED, herkenbaar aan een lage of geen minimale belasting. Zo werkt zelfs een enkele zuinige spot stabiel. Twijfel je over het type, kijk dan op de verpakking of vraag het ons.

Welke kabel en kabellengte horen erbij?

Bij 12 volt is spanningsverlies over de kabel een echt aandachtspunt. Hoe langer de kabel en hoe dunner de ader, hoe meer volt je onderweg verliest, waardoor lampen aan het eind zwakker branden. Hou de kabel daarom zo kort mogelijk en kies een ruime aderdoorsnede.

Voor korte afstanden tot ongeveer 10 meter en lichte belasting volstaat vaak 2 keer 1,5 mm2. Bij langere afstanden of meer watt kies je 2,5 mm2 of dikker. Plaats de trafo zo dicht mogelijk bij de spots om verlies te beperken. Voor de bekabeling en doorvoeren kijk je ook in onze PVC slangen en fittingen.

Waar plaats je de trafo veilig?

Plaats de trafo droog en beschermd, bijvoorbeeld in een waterdichte buitenbehuizing of onder een afdak. Veel vijvertrafo's hebben een spatwaterdichte behuizing, maar onder water of in een plas mogen ze nooit staan. Zorg voor voldoende ventilatie zodat de trafo zijn warmte kwijt kan.

Sluit de trafo aan op een geaard stopcontact dat beveiligd is met een aardlekschakelaar. Heeft de trafo een schemerschakelaar of timer, dan gaan je spots automatisch aan en uit. Dat scheelt stroom en gedoe.

Leg de kabels netjes weg, het liefst in een kabelgoot of beschermbuis zodat je er bij tuinwerk niet per ongeluk doorheen steekt. Markeer waar de kabels lopen, dan graaf je later veilig. Een trafo gaat zo jaren probleemloos mee.

Samenvatting: zo kies je de juiste trafo

  • Tel het wattage van al je lampen bij elkaar op.
  • Tel een marge van ongeveer 20 procent erbij voor een koelere trafo.
  • Kies voor LED-spots een trafo die geschikt is voor LED met lage minimale belasting.
  • Hou de kabel kort en kies een ruime aderdoorsnede tegen spanningsverlies.
  • Plaats de trafo droog, geventileerd en op een geaard stopcontact met aardlek.
  • Kies ruimer als je later wilt uitbreiden.

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen over vijvertrafo's

Mag een vijvertrafo buiten staan? Alleen als hij een spatwaterdichte behuizing heeft en droog en geventileerd staat, bijvoorbeeld onder een afdak of in een buitenkast. Onder water of in een plas mag een trafo nooit.

Waarom branden mijn verste spots zwakker? Dat is meestal spanningsverlies over een te lange of te dunne kabel. Plaats de trafo dichter bij de spots, gebruik een dikkere ader of verdeel de spots over meerdere kortere kabels.

Kan ik LED-spots op een oude halogeentrafo aansluiten? Soms wel, maar veel oude trafo's hebben een minimale belasting nodig waardoor enkele zuinige LED's gaan flikkeren of niet aangaan. Een LED-geschikte trafo is veel betrouwbaarder.

Weet je niet zeker welke trafo bij jouw aantal spots past? Mail het totale wattage en de kabellengte naar kees@vijvercentrum.nl en we adviseren vrijblijvend. Bekijk ondertussen onze vijververlichting.

Ken jij je vijver al?

Maak gratis je Vijverprofiel en ontvang €2,50 winkeltegoed + persoonlijk advies afgestemd op jouw vijver.

Maak je profiel